K.a. 15.000 urte

Pirinioen bi aldeetan, Garona ibaiaren eta Sistema Iberikoaren artean, bizi zen gizakia, Lascaux eta Santimamiñeko leizeetako pinturen egilea, Europako biztanlerik zaharrena da, eta gaurko euskaldunen arbasoa.

K.a. 4500 urte Lurralde honetako populazioak nekazaritzan eta abeltzaintzan dihardu.

K.a. 2500 urte Metalak erabiltzen dira: lehenbizi kobrea, gero brontzea, K.a. 1.200 urte lehenago (trikuharrien garaia da) eta, azkenik, burdina, K.a. 800 urte lehenago (cromlech-en etapa).
Larrez trashumantzian dabiltzan artzainen garaia da.